Kısa cevap: Yabancının ülkesinden getirdiği belge Türkiye'de genellikle üç adımda kullanılır: düzenlendiği ülkede apostil → Türkiye'de yeminli tercüman çevirisi → noter onayı. Türkçe bilmeyen yabancının noter işleminde yeminli tercüman bulunması zorunludur ve düzenleme işleminde vergi kimlik numarası gerekir. Türk belgelerinin yurt dışında kullanımı için apostili idari belgelerde valilik/kaymakamlık, adli belgelerde adalet komisyonu verir.
Son güncelleme: 1 Kasım 2026.
Noterde yabancı için neler gerekir?
| Gereken | Dayanak / açıklama |
|---|---|
| Pasaport | kimlik tespiti |
| Vergi kimlik numarası | 1512 sayılı Noterlik Kanunu m.84 — bkz. vergi numarası ve banka hesabı |
| Yeminli tercüman | ilgili Türkçe bilmiyorsa zorunlu (m.74); yakın veya ilgili kişi olamaz (m.76) |
| Fotoğraf | tapu işlemleri için vekâletnamede |
Çevirilerde noter, metnin altına yeminli tercümanın kimliğini içeren şerhi verip tarih, imza ve mühürle onaylar (m.103). Noter ücretleri her yıl tarifeyle belirlenir.
Vekâletnamede dikkat edilecekler
Yabancıların en sık yaptığı noter işlemi vekâletnamedir. Taşınmaz satışında taşınmaz (ada, parsel), sözleşme imzalama ve bedeli tahsil yetkisi açıkça yazılmalıdır; genel ifadeler tapuda ret sebebi olabilir. Tapu işlemleri için vekâlet verenin fotoğrafı vekâletnameye eklenir. Dava vekâletnamesinde sulh ve feragat gibi özel yetkiler ayrıca belirtilir. Vekâletname herhangi bir noterde azilname ile geri alınabilir; azil vekile tebliğ edilir.
Süreler
Belgeler ve tercüman hazırsa noter işlemi genellikle aynı gün tamamlanır; yeminli çeviri birkaç saat ile birkaç gün sürer. En uzun süre çoğunlukla yurt dışından apostil ve belge gönderimidir; ikamet izni veya dava süresi varsa bunu hesaba katın. Yurt dışındaki kişi Türk konsolosluğunda işlem yaparsa apostil gerekmez.
Apostil nedir, ne zaman gerekir?
Apostil, 1961 Lahey Sözleşmesi'ne taraf ülkeler arasında resmî belgenin onayıdır. Türkiye, Rusya, Kazakistan, Ukrayna, Belarus ve Özbekistan taraftır; konsolosluk tasdiki gerekmez.
| Durum | Yapılacak |
|---|---|
| Rus belgesi Türkiye'de kullanılacak | Rusya'da apostil → Türkiye'de yeminli çeviri → noter onayı |
| Türk idari belgesi yurt dışında | valilik veya kaymakamlıkta apostil |
| Türk mahkeme kararı yurt dışında | ağır ceza mahkemesi bulunan yerde adalet komisyonu başkanlığı (HCCH) |
| Sözleşmeye taraf olmayan ülke | konsolosluk ve Dışişleri tasdiki |
Sıra önemlidir: önce belgenin aslına apostil konur, sonra belge ve apostil şerhi birlikte çevrilir; tersi yapılırsa kurum belgeyi iade edebilir. İsimlerin pasaporttaki Latin yazımıyla aynı olması tapu ve göç işlemlerinde sorun çıkmasını önler.
Sık kullanım alanları: aile ikamet izni (ikamet izni 2026), veraset (veraset ilamı), yabancı boşanma kararının tanınması (boşanma ve tanıma) ve vekâletle işlem (yurt dışından vekâletname). Belge hazırlığı için: yabancılar hukuku · Antalya yabancılar avukatı.
Sık sorulan sorular
Rus belgelerine apostil gerekir mi?
Genellikle evet; Rusya ve Türkiye Lahey Sözleşmesi'ne taraf olduğundan Türk kurumları resmî Rus belgesini apostil ve noter onaylı Türkçe çeviriyle ister; ayrıca konsolosluk tasdiki gerekmez.
Çeviri Rusya'da yapılabilir mi?
Yapılabilir, ancak kurumlar çoğunlukla Türkiye'de yeminli tercüman çevirisi ve noter onayı bekler.
Noterde tercüman şart mı?
İlgili Türkçe bilmiyorsa evet (m.74). Tercüman işlem sırasında metni sözlü olarak çevirir ve tutanağı imzalar.
Vekâletname nasıl geri alınır?
Herhangi bir noterde azilname düzenlenir ve vekile tebliğ edilir; tebliğe kadar vekil işlem yapabileceği için gecikmeden yapılmalıdır.
Konsoloslukta yapılan vekâletnameye apostil gerekir mi?
Hayır; Türk konsolosluğunun düzenlediği belge Türk resmî belgesidir, apostil gerekmez.
İsim yazımı farklıysa ne olur?
Kurumlar pasaporttaki Latin yazımı esas alır. Belgeler arasında farklılık varsa çeviride pasaporttaki yazım kullanılmalı, gerekirse aynı kişi olduğu belirtilmelidir.
Alanya'da apostil nereden alınır?
İdari belgeler için kaymakamlık veya valilik, adli belgeler için adalet komisyonu başkanlığı. Belgenin türünü önceden kontrol edin.
Bu yazı 1 Kasım 2026 itibarıyla genel bilgi amaçlıdır, bireysel hukuki danışmanlık değildir. Belge şartları kuruma göre değişir; başvurudan önce teyit edin.
Rufina Taştan Hukuk Bürosu — Alanya avukat: Türkçe, Rusça ve İngilizce hukuki danışmanlık.